top of page

Anayasa Mahkemesi CMK 134. Maddeyi İptal Etti: Bilgisayar Araması ve Elkoyması Anayasa'ya Aykırı Bulundu

  • Av. Şefik Karakış
  • 4 gün önce
  • 3 dakikada okunur

Anayasa Mahkemesi CMK 134. Maddeyi İptal Etti: Bilgisayar Araması ve Elkoyması Anayasa'ya Aykırı Bulundu


25 Mayıs 2026 | Esas: 2023/128 · Karar: 2026/36


Anayasa Mahkemesi, 12 Şubat 2026 tarihinde verdiği kararla Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 134. maddesini Anayasa'ya aykırı bularak iptal etti. Karar bugün Resmî Gazete'de yayımlandı; hüküm 9 ay sonra, 25 Şubat 2027 tarihinde yürürlüğe girecek.



Kararın Özeti: Ne İptal Edildi?


Bursa 1. Asliye Ceza Mahkemesi, kaçakçılık suçuna ilişkin bir davada CMK'nın 134. maddesinin Anayasa'ya aykırı olduğunu ileri sürerek Anayasa Mahkemesi'ne başvurdu. Mahkeme esasa girerek başvuruyu kabul etti.


İptal Edilen Hükümler (Oyçokluğuyla)


Madde 134/1 (1. cümle, kalan kısım): Hâkim kararıyla şüphelinin bilgisayar, program ve kütüklerinde arama yapılmasına, kayıtların kopyalanmasına ve metin hâline getirilmesine imkân veren hüküm iptal edildi.


Madde 134/2 (1. cümle, kalan kısım): Şifreli veya gizlenmiş verilere ulaşılamadığında cihazlara el konulmasına olanak tanıyan hüküm iptal edildi.


Madde 134/3 ve 134/4: Elkoyma sırasında veri yedeklenmesi ve yedek kopyasının şüpheliye verilmesine ilişkin hükümler, uygulanma imkânı kalmadığından iptal edildi.


Reddedilen Talepler


"…gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde Cumhuriyet savcısı…" ibaresi: 10 yıllık başvuru yasağı süresi dolmadığından usul ret.


7145 sayılı Kanun'la eklenen 2., 3. ve 4. cümleler: Aynı gerekçeyle ret.


134/2, 2. cümle: Gerekçe gösterilmediğinden ret.


134/5. fıkra: Davada uygulanma imkânı bulunmadığından ret.



Anayasa Mahkemesi Neden İptal Kararı Verdi?


Çoğunluk, kuralların kanunilik, meşru amaç ve elverişlilik koşullarını taşıdığını kabul etti. Asıl sorun orantılılık boyutunda, özellikle kişisel verilerin korunmasını isteme hakkı (Anayasa m. 20/3) açısından ortaya çıktı.


Tespit Edilen Güvence Eksiklikleri


1. Saklama süresi ve imha düzenlemesi yok: Yargılama kesinleştikten sonra elde edilen kişisel verilerin ne kadar süre saklanacağına, hangi koşullarda silineceğine ve kişiye bu konuda ne gibi haklar tanındığına dair kanuni bir düzenleme bulunmuyor.


2. Yetkili merci ve kapsam belirsiz: Elde edilen verilerin saklanması hâlinde bunun kapsam ve şartlarını ile yetkili mercii belirlemeye yönelik bir kural mevcut değil.


3. Amaç dışı kullanımı engelleyen güvence eksik: Delil amacıyla işlenen verilerin yargılama sonrasında sınırlandırılmasına ilişkin hukuki çerçeve yetersiz.


Mahkeme, AB (2016/680) Direktifi'ne de atıfla, delil niteliğindeki kişisel verilerin silinemeyen durumlarda işlenmesinin kısıtlanması gerektiğini vurguladı.



Karşıoy: Neden Beş Üye Katılmadı?


İrfan FİDAN, Muhterem İNCE, Yılmaz AKÇİL, Ömer ÇINAR ve Metin KIRATLI karşıoy yazdı.


Mevcut mevzuat yeterli: 11 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ve Devlet Arşiv Hizmetleri Yönetmeliği yargı mercilerini kapsıyor; saklama süresi ve koşullarına ilişkin boşluk iddiası yerinde değil.


Kıyas yoluyla imha mümkün: CMK 137/3'teki iletişim içeriklerinin yok edilmesine dair kural, dijital deliller bakımından kıyasen uygulanabilir.


İçtihat çelişkisi: Mahkeme'nin 2022 tarihli E.2018/137 kararı aynı kuralları Anayasa'ya uygun bulmuştu. Bu karar o içtihatla çelişmektedir.


Sistem bütünlüğü bozuluyor: Bu yaklaşım kabul edilirse CMK'daki tanık beyanı, klasik arama-elkoyma ve duruşma zabıtları gibi kişisel veri içeren hemen her hüküm aynı gerekçeyle iptal edilebilir hâle gelir.



Pratik Sonuçlar: Bundan Sonra Ne Olacak?


Mevcut soruşturma ve davalar: 25 Şubat 2027'ye kadar CMK 134 uygulanmaya devam edecek. Ancak hâkimler dijital delillerin hukuka uygunluğunu denetlerken bu kararı dikkate alabilir.


Yeni yasal düzenleme zorunluluğu: Meclis'in kişisel verilerin saklama süresi, silinmesi ve yetkili merci gibi konuları kanun düzeyinde düzenleyen yeni bir hüküm çıkarması gerekiyor. Aksi hâlde 25 Şubat 2027'den itibaren bilgisayarlarda arama ve el koyma yasal dayanaktan yoksun kalacak.


Emsal niteliği: Bu karar, Türk hukukunda dijital delillere özgü güvencelerin (veri bütünlüğü, saklama süresi, amaca sınırlılık) kanun düzeyinde düzenlenmesi gerektiğini teyit eden önemli bir karardır.



Sıkça Sorulan Sorular


CMK 134 nedir?

Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 134. maddesi, bir suç soruşturması kapsamında şüphelinin kullandığı bilgisayar, bilgisayar programları ve kütüklerinde arama, kopyalama ve el koyma işlemlerine ilişkin usul ve esasları düzenleyen hükümdür.


İptal kararı ne zaman yürürlüğe girecek?

Anayasa Mahkemesi 9 aylık ertelenmiş yürürlük öngörmüştür. İptal hükümleri 25 Şubat 2027 tarihinde yürürlüğe girecektir.


Hangi Anayasa maddeleri gerekçe gösterildi?

Anayasa'nın 13. maddesi (ölçülülük ilkesi) ve 20. maddesi (özel hayatın gizliliği ile kişisel verilerin korunması) kapsamında incelenmiş ve aykırı bulunmuştur.


Savcı kararıyla yapılan aramalar etkileniyor mu?

Savcılık yetkisini düzenleyen ibare 10 yıllık başvuru yasağı nedeniyle esastan incelenmedi; bu nedenle iptal kapsamında değil.


Karar oybirliğiyle mi alındı?

Hayır. İptal kararı oyçokluğuyla (10'a karşı 5) alındı. Yürürlük tarihine ilişkin 9 aylık erteleme ise oybirliğiyle kabul edildi.



Anahtar kelimeler: CMK 134 iptal, Anayasa Mahkemesi bilgisayar araması, dijital delil hukuku, kişisel verilerin korunması ceza yargılaması, AYM 2026/36, bilgisayarda arama iptal kararı, CMK dijital elkoyma


 
 
 

Yorumlar


karakıs_logo.png
  • Karakış Hukuk LinkedIn
  • Karakış Hukuk Instagram
  • Karakış Hukuk Twitter
  • Karakış Hukuk Facebook

© Karakış Avukatlık Bürosu | Tüm hakları saklıdır 

​1136 sayılı Avukatlık Kanunu’nun 55’inci maddesine ve ilgili mevzuata uygun hazırlanan bu web sitesi, reklam amacı taşımamaktadır.

Designed by Purplemurple

bottom of page